PL |  EN

KONCERT MUZYKI WOJCIECHA KILARA



Tradycyjnie już, do Filharmonii Śląskiej zapraszamy także podczas wakacji. 17 lipca minie 87. rocznica urodzin zmarłego przed prawie sześciu laty, wielkiego przyjaciela filharmoników śląskich, Wojciecha Kilara. Na piątek, 5 lipca przygotowujemy koncert jego muzyki. Orkiestrę Symfoniczną i Chór Filharmonii Śląskiej z dyrygenckiego podium poprowadzi Marek Wroniszewski – najlepszy Polak w naszym ostatnim, jubileuszowym Międzynarodowym Konkursie Dyrygentów im. Grzegorza Fitelberga, którego Wojciech Kilar był wielkim orędownikiem.
„Siwą mgłę” na baryton i orkiestrę do tekstu ludowej pieśni góralskiej skomponował Wojciech Kilar w 1979 roku i zadedykował Andrzejowi Bachledzie, który 14 września tamtego roku, w Bydgoszczy prawykonał utwór wespół z filharmonikami krakowskimi pod batutą Jerzego Katlewicza. Siwa mgła „siadła na Giewoncie”, przesłoniła juhasowi drogę do dziewczyny. Ten zapewnia ukochaną: „nie bój się, dziwcyno, nie sponiéwiérom cie”, a do „miesiącka” woła, by rozświetlił mu ścieżkę, „co by se przeseł prosto bez potoki”. Banalna śpiewka zainspirowała kompozytora do skomponowania swoistego poematu wokalno-symfonicznego.
Pojawienie się na „Warszawskiej Jesieni” w 1974 roku zadedykowanego Filharmonii Narodowej „Krzesanego” sporo zamieszało w polskiej muzyce. Prawykonanie znakomity dyrygent Jan Krenz zakończył… piruetem, a Wojciechowi Kilarowi powiedział: „Otworzyłeś okno i wpuściłeś do zatęchłego pokoju muzyki polskiej świeże powietrze”. Tadeusz A. Zieliński pisał: „Kompletny niewypał; fałszywa koncepcja pogodzenia folkloru ‘in crudo’ z współczesnością i ‘niekonwencjonalnością’; rezultat razi grubością i prymitywizmem”, zaś Andrzej Chłopecki: „Apologia góralszczyzny, przy której blednie słynny balet Karola Szymanowskiego – ‘Harnasie’”. Dla Ludwika Erhardta był to „wyrafinowany prymityw; ta hałaśliwa prostota działa ożywczo, cieszy i porywa”, a dla Tadeusza Kaczyńskiego: „Niezły dowcip spłatany środowisku festiwalowemu; komediowe intermedium na ‘Warszawskie Jesieni’; bardzo dobra muzyka – do baletu; quasi-poemat symfoniczny”. Wojciech Kilar na łamach „Ruchu Muzycznego” spuentował to: „Nie wiem, co jest ważniejsze: opinia środowiska, czy solidarność z towarzyszami spotykanymi na ścieżce na Rysy. Wydaje mi się jednak, że to, co jest bardziej autentyczne, własne i szczere, jest także bardziej współczesne”.
Kameralnym odpowiednikiem „Krzesanego” stała się w 1986 roku „Orawa” na orkiestrę smyczkową, prawykonana 10 marca 1986 r. w Zakopanem przez Polska Orkiestrę Kameralną pod batutą Wojciecha Michniewskiego. O tej – jak pisał Leszek Polony – „kompozycji finezyjnej i żywiołowej zarazem, wyrafinowanej w logice następstw harmonicznych, ekscytującej frenetyczną grą barw z jednej, mistrzowską zaś, gradacyjną konstrukcją muzyczna o narastającym napięciu emocjonalnym z drugiej strony” sam kompozytor mówił, że jest utworem, w którym nie zmieniłby ani jednej nuty.
Z muzyki filmowej Wojciecha Kilara do programu koncertu wybrano suity z filmów Francisa Forda Coppoli i Andrzeja Wajdy. Chyba nikt nie ma wątpliwości, jak bardzo muzyka do „Bram Stoker’s Dracula” (1992) uwzniośliła i podniosła rangę, przydała szlachetności i głębi filmowi amerykańskiego reżysera. „Pan Tadeusz” (1999) cieszy zaś nas do dziś m.in. polonezem, który na maturalnych studniówkach „zdetronizował” Michała Kleofasa Ogińskiego „Pożegnanie Ojczyzny”.
Będzie się słuchało!

Sponsor koncertu na otwarcie lata w Filharmonii

 


5 lipca 2019, piątek g. 19.00
Sala koncertowa im. Karola Stryji, Filharmonia Śląska
Wojciech Kilar – klasycznie i filmowo
Tomasz Rak – baryton
Marek Wroniszewski – dyrygent
Chór i Orkiestra Symfoniczna Filharmonii Śląskiej
Jarosław Wolanin – przygotowanie chóru
Regina Gowarzewska – prelegentka
Program
Wojciech Kilar – Siwa mgła
Wojciech Kilar – Krzesany
Wojciech Kilar – Orawa
Wojciech Kilar – Suita z filmu „Dracula
Wojciech Kilar – Suita z filmu „Pan Tadeusz”
 

    Projekt "Rozbudowa Filharmonii Śląskiej w Katowicach" współfinansowany z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Priorytetu XI Kultura i Dziedzictwo Kulturowe, Działania 11.2 -Rozwój oraz poprawa stanu infrastruktury kultury o znaczeniu ponadregionalnym Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko na lata 2007-2013.